previous arrow
next arrow
Slider

szkolne-wsparcie-k-km
Grudzień 2020
P W Ś C P S N
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031  
Archiwum
rok-szkoly-w-ruchu-logologo_eszkola-mbaner_vulcan_1pajacyk-m2rzecznik-praw-dzieckafb szkołybadzmy_poszukiwaczami_autorytetu szkola_pamieta nprc cała_polska_czyta_dzieciom wychowanie_przez_czytanie madrzy_cyfrowi trzymaj_forme program_dla_szkol szkoła do hymnu

Wychowanie dzieci to nie jest łatwy proces.Zatem co zrobić, gdy w postępowaniu naszego potomstwa pojawiają się zachowania nie do zaakceptowania, pojawia się agresja? O czym może świadczyć to zachowanie agresywne u dziecka? Przyjrzyjmy się zatem temu problemowi i zastanówmy się, jak można sobie z nim poradzić?

Złość dziecka

Agresja u dzieci jest dość powszechnym i często występującym zjawiskiem. Może się ona objawiać, jako agresja fizyczna bądź słowna (psychiczna). Niejednokrotnie zdarzyło nam się widzieć agresywne zachowania  najmłodszych, np.

  • Wymuszanie w sklepie na rodzicach kupna zabawki poprzez krzyki i tupanie,
  • bicie innych dzieci,
  • wyśmiewanie się i ośmieszanie rówieśników
  • uderzanie samych siebie (autoagresja) lub rodziców,
  • używanie wulgaryzmów.

Co robić w takich sytuacjach? Dlaczego dzieci zachowują się w taki sposób? Jako rodzice możemy czuć bezradność i dezorientację, szczególnie wtedy, gdy te negatywne zachowania pojawiają się w miejscach publicznych (dziecko, a razem z nim Ty i Twoja rodzina stajecie obiektem wyrażających dezaprobatę spojrzeń bądź też licznych komentarzy). Natomiast jako  świadek agresywnego zachowania u dziecka myślisz pewnie, że jest ono rozpuszczone, a  rodzice z pewnością dali sobie wejść na głowę. Nie wszystko jest jednak takie jak nam się wydaje. Niejednokrotnie zachowania dzieci są ciągiem sytuacji i zdarzeń, które miały miejsce wcześniej w ich krótkim, aczkolwiek niejednokrotnie doświadczonym życiu. To co my widzimy to wierzchołek góry lodowej, tego co się mogło wydarzyć w życiu młodego człowieka. Zatem o czym może świadczyć to zachowanie, dziecięca agresja? Czy rzeczywiście karanie jest jedyną metodą, zbawiennym lekarstwem na zmianę zachowania dziecka na pożądane?

Może zdefiniujmy najpierw czym jest sama agresja.

W literaturze najczęściej definiuje się ją jako ,,zewnętrzne objawienie złości skierowane przeciw określonym osobom lub rzeczom, przynoszące szkodę, przybierające formę ataku, czyli napaści fizycznej lub słownej”.

Przyczyny występowania agresji u dzieci:

Relacje rodziców z dziećmi oraz potrzeba akceptacji, miłości i bezpieczeństwa

Występowanie agresji u dzieci to złożony problem, który może mieć różne przyczyny, często mające swoje źródło w tych, którzy są dziecku najbliżsi – czyli w rodzicach.

To właśnie rodzina stanowi ważny czynnik w kształtowaniu osobowości dziecka. Każde dziecko chce być kochane, chciane i potrzebne w domu. Stosowane przez rodziców różne środki wychowawcze w sposób zamierzony lub niezamierzony pozostawiają na jego psychice trwały ślad uczuciowy. Dobre relacje dziecka z rodzicami rodzą poczucie emocjonalnego przywiązania i bezpieczeństwa, które ułatwia rozwinięcie jego ambicji, planów na przyszłość i społecznego zaangażowania. Potrzeba uznania społecznego jest zaspokajana przez pozytywne kontakty uczuciowe z bliskimi. U dziecka tę funkcję spełniają, bądź powinni spełniać rodzice, ale tylko wtedy, jeśli akceptują swoje dziecko, odnoszą się do niego życzliwie i zapewniają pomoc i opiekę w trudnych sytuacjach życiowych.

Jeśli zamiast tego dziecko słyszy ciągłą krytykę, wytykanie wad i błędów, bądź jeśli rodzice stawiają mu za przykład dobrze uczących się kolegów, rodzeństwo, za dużo od niego wymagamy, wówczas powoduje to wystąpienie u niego frustracji, a w konsekwencji zachowania agresywnego. Relacja rodzic-dziecko ma niebagatelny wpływ na to, jak dzieci postępują, radzą sobie z negatywnymi emocjami, wyrażają siebie.

Trzeba bezwzględnie pamiętać, że specyfika dziecka polega właśnie na tym, że:

  • Potrzebuje ono wiele uwagi,
  • Stosuje się do niego inne wymagania niż do osoby dorosłej, bo większości rzeczy, dla nas oczywistych, ono nie wie, nie rozumie i trzeba mu je dopiero objaśnić,
  • Jest istotą wrażliwą, dopiero kształtującą się i to od nas zależy, jakim człowiekiem będzie w przyszłości.

Agresja u dziecka może być:

  • Wyrazem złości, np. gdy dziecko czegoś chce, a my odmawiamy, choć wcześniej pozwalaliśmy mu na to/dawaliśmy to,
  • Sposobem rozładowania napięcia, bo dziecko potrzebuje ruchu, aktywności, wrażeń,
  • Sposobem zwrócenia na siebie uwagi, np. gdy dziecko coś do nas mówi, a my, zapatrzeni w ekran telewizora lub komputera, nie słuchamy go.

Status społeczny

Nasilające się przejawy agresji wśród młodych ludzi są również wynikiem przeobrażeń społeczno-ekonomicznych, jakie dokonały się przez ostatnie kilkanaście lat. Narastające bezrobocie, trudności ekonomiczne, rozczarowanie brakiem perspektyw na przyszłość powodują, że ludzie są rozdrażnieni, skłonni do wybuchów gniewu, sfrustrowani, a efektem tego są przejawiane przez nich zachowania agresywne.

Granice i zasady

Bardzo ważne jest, aby wychowywać dzieci konsekwentnie. Oznacza to, że dziecko musi mieć jasno ustalone i sprecyzowane normy postępowania społecznego. Karcenie i karanie dzieci za zachowania, które kiedy indziej były dopuszczalne, np. w domu śmiejemy się, kiedy dziecko używa wulgarnych słów, ale każemy je, gdy używa wulgaryzmów przy innych członkach społeczeństwa, wprowadza świata dziecka chaos i dezorientację (dziecko nie wie, co wolno, a czego nie i w jakich sytuacjach pewne rodzaje zachowań są dozwolone). Taka nieumiejętność odróżnienia dobra od zła sprawia, że dziecko w swoim zachowaniu przejawia negatywne wzorce oraz agresję.

Cel uświęca środki?

Musimy uświadomić sobie, że agresja rodzi agresję. To niezwykle częste zjawisko: agresywne są dzieci, które doświadczają od swoich rodziców bądź też osób dla nich ważnych, autorytetów, przemocy słownej lub fizycznej w swoim postępowaniu zaczynają przejawiać takie same zachowania (dla dziecka staje się to standardem, normą). Wzorują się na osobach ważnych dla siebie, zachowanie to jest dla nich przykładem, że za pomocą karcenia, bicia, krzyku, obrażania, czy tez wyzywania można osiągnąć to na czym dziecku zależy.

Gdy uświadomimy sobie, dlaczego nasze dziecko jest agresywne, będzie nam łatwiej wybrać metodę poprawy jego zachowania. Jeśli jednak nie możemy sobie z tym poradzić, warto udać się na konsultację do specjalisty.

Nie bójmy się prosić o pomoc, bo od tego zależy jakość życia naszego i dziecka.

Katarzyna Dudziec, psycholog szkolny

 102 total views,  1 views today